Raid Nedir?

Nedir bu RAID? Ne işe yarar? Hangi RAID türünü seçmeliyim? Gelin beraber inceleyelim.

RAID açılımı “Redundant Array of Independent Disks” yani “Yedekli Bağımsız Diskler Dizisi” anlamına gelmektedir.

RAID yapısının kullanımının temel iki sebebi vardır. Hız, yedekli çalışma veya her ikisi birden diyebiliriz. RAID sayesinde birden fazla diski tek bir sürücü olarak kullanabilir, veri bütünlüğünü sağlayabilir, hata toleranslarını en aza indirebilir ve performans kazanabiliriz. Bu sayede verilerimizi daha güvenli (yedekli) saklayabilir, olası felaketlerden daha pratik kurtulabiliriz.

RAID donanımsal yapılabildiği gibi yazılımsal olarak da yapılabiliyor. Yazılımsal olarak işletim sisteminin içerisinde bir RAID Controller‘a ihtiyaç duyulmadan yapılandırma yapılabiliyor. Donanımsal ise sunucunun ana kartına takılan RAID Controller ile yapılmaktadır.

NOT: RAID yapılandırması yapabilmeniz için minimum 2 adet diske sahip olmanız gerekmektedir.

RAID yapılandırmasında kullanılan bazı tanımları bilmekte fayda var.

  • Hot Spare: Raid yapılandırmanızda boşta bekleyen diskinizdir. Normal şartlarda herhangi bir arıza durumunda bozulan diskin yerine yeni disk takmanız beklenir ve yeni diski taktıktan sonra veriler yeni taktığınız diske yazılır. Hot Spare durumunda disklerden birinin bozulmasına karşın hemen bu boşta olan diskinize verileriniz yazılmaya başlar.
  • Hot Swap: Sunucu üzerinde bir diskinizin arızalanması durumunda sistemin kapanmaması ve bozulan diskin yerine yenisinin takılması işlemine verilen addır.
  • Duplexing: Donanımsal iki RAID kartınızın yedekli çalışmasına verilen addır.

RAID yapısını oluştururken dikkat etmeniz gereken önemli bir nokta ise takmış olduğunuz disklerin arasındaki en düşük kapasiteli diski RAID‘in baz almasıdır. Örneğin taktığınız 2 adet disk var. İlki 1 TB kapasiteye sahip. İkincisi ise 2 TB kapasiteye sahip. RAID tüm diskleri 1 TB olarak baz alır. Yani her iki diskinizin de ayrı ayrı olarak sadece 1 TB kapasitesini kullanabilirsiniz. İlk diskiniz 1 TB idi. Bunun tamamını kullanabilirsiniz. İkinci 2 TB olarak taktığınız diskinde 1 TB alanını kullanabilirsiniz. Aynı durum taktığınız diskin RPM değerinde de geçerlidir. RAID en düşük olanı baz alacaktır.

RAID Türleri nelerdir?

  • RAID 0: Minimum 2, maksimum 32 diske kadar kullanılır. Performansı için kullanılır. Elimizde 2 adet disk olsun. Diske veri yazıldığında bu veri ikiye bölünür ve her iki diskimize de parça parça yazılır. Böylelikle yazma hızında veriyi oldukça hızlı kaydederiz. Bu RAID türünde yedeklilik yoktur. Disklerden biri bozulursa veriler kaybedilir.
  • RAID 1: Sadece 2 disk ile yapılabilir. Yedeklilik amacıyla kullanılır. Diske yazılan verinin kopyası diğer diske de yazılır. Böylelikle disklerin birisi bozulduğunda diğer diskteki veriler ile kullanıma devam edilebilir. Veriler diğer tüm diske de kopya olarak yazılacağından bir miktar performans kaybı da yaşatabilir.
  • RAID 5: Minimum 2, maksimum 32 diske kadar kullanılır. Yedeklilik ve performans için en çok tercih edilen RAID türüdür. Disklerin birisi bozulduğunda sistem çalışmaya devam eder. Disk kapasiteniz 3/2 miktarında düşüş yaşar. Bozuk diski çıkartıp yeni diski taktığınızda tekrardan veriler yeni diske yazılır ve eski halini alır. Bu RAID türünde toplam disk kapasiteniz tüm kapasiteye göre 3/2 oranındadır. 3 adet 1 TB diskiniz varsa toplam kullanılır disk alanınız 2 TB olacaktır. 3 adet Diskinizin 2 si bozulursa sistem tabiri caizse göçer :] Yeni disk takıldıktan sonra yeniden derleme süreci oldukça kaynak tüketir. Bu süreçte CPU ve RAM kullanımınız yüksek seviyelere çıkabilir.
  • RAID 10: Minimum 4 disk, maksimum 32 diske kadar kullanılır. RAID 1 ile RAID 0‘ın birleşimiyle oluştuğu için RAID 1+0‘da denebilir. RAID 0‘da ki gibi yazılan veriler bölünerek yazılır ve performans elde edilir. Aynı zamanda bölünerek yazılan veri RAID 1‘de ki gibi diğer diske yazılır ve yedeklilik elde edilir. Toplam kapasiteniz 4/2 oranındadır. Disklerden birinin arızalanması durumunda sistem çalışmaya devam eder. Bozuk disk yerine yenisi takılarak sistem çalışmaya devam eder ve tekrardan derleme işlemi başlar. Derleme işlemi RAID 1 ve 0 ‘dan daha performanslıdır. Maliyetli bir RAID türüdür. Önemli veri tabanları veya bilgiler için kullanılan sistemlerde idealdir.
  • RAID 0+1: Minimum 4 disk olmalıdır. Disk sayısı arttıkça performans artar. En iyi performans RAID 0+1‘de elde edilir. İki tane RAID 0 yapısının RAID 1 altında birleşmesiyle oluşur. RAID 0 ile parçalara ayrılmış verinin her bir diskte RAID 1 ile yedeklenerek saklanır. Verileri tüm disklere yaydığı için okuma ve yazma performansı oldukça yüksektir. Toplam kullanılabilir kapasite toplam disk boyutunun yarısı kadardır. Hem hız hem de veri güvenliğini sağlamak istiyorsak harika bir seçenek. Harika olduğu gibi maliyeti de yüksek :]

Yazı zaman zaman güncellenecektir…