Pico11 demosu: Windows 11 26H2 yalnızca 128MB RAM ile açıldı

Tiny11 projesinin geliştiricisi NTDEV, henüz yayımlamadığı Pico11 aracıyla Windows 11 26H2’yi yalnızca 128MB RAM ile açtığını gösterdi. Microsoft’un resmî alt sınırı 4GB. Kullanılan donanım, fiziksel mi sanal mı olduğu ve açılış süresi paylaşılmadı. Geliştirici 25 Ekim’de de aynı araçla tüm Windows 11 ISO’sunu 699.811.840 bayta indirdiğini göstermişti.

Tiny11 nedir, ne işe yarar?

Tiny11, standart Windows 11 image’larından önceden yüklü uygulamaları ve isteğe bağlı bileşenleri çıkararak daha hafif bir kurulum üreten resmî olmayan bir projedir. Düşük bellekli ya da az depolamalı bilgisayarlarda ve sanal makinelerde Windows 11 çalıştırmak isteyen kullanıcılar kullanır. Proje, ISO’yu kullanıcının kendi makinesinde yeniden paketleyen bir builder script’i olarak dağıtılır. Microsoft bu yapıları desteklemez.

Pico11 demosu bir ürün değil, bir sınır testi

Bu haber bugün kimsenin altyapısını değiştirmiyor. Pico11’in indirme bağlantısı yok. Sürüm tarihi ve desteklenen edition listesi de yok. Elimizde birkaç ekran görüntüsü ve “a possible world record” iddiası var.

Ama demo şunu gösteriyor: Windows Update ve servicing katmanı çıkarılınca 26H2 masaüstü 128MB ile açılabiliyor. Calculator, Settings, Paint, File Explorer ve Notepad çalışıyor. Task Manager ise eski ve hafif bir sürümle değiştirilmiş görünüyor. Açılış süresi bilinmediği için bunun kullanılabilir bir sistem mi, yoksa yalnızca açılan bir sistem mi olduğu belli değil.

Servicing yoksa yama da yok

Asıl bedel burada. Windows Update ve servicing bileşenleri kesilmiş bir image, rutin güvenlik yamalarını almıyor. Ağa bağlı her makinede açık sayısı zamanla birikir. Geliştirici de yapının internete bağlı PC’lere uygun olmadığını belirtiyor.

Container dünyasındaki karşılığı, base image’ı hiç yeniden build etmeden aylarca çalıştırmak. Burada yerinde yama yolu kapalı. Her yama döngüsünde image’ı baştan üretmeniz gerekir.

Lab ortamında nerede yer bulur

Pico11 yayımlanırsa makul kullanım alanı dar:

• Ağdan izole sanal makinelerde eski bir uygulamayı ya da kurulum script’ini denemek
• Tek bir host’a çok sayıda Windows sanal makinesi sığdırmanız gereken eğitim ve lab ortamları
• Disk ve bellek kotası düşük, kısa ömürlü test makineleri

Production iş yükü, domain’e bağlı makine ya da internete açık build agent için uygun değil. CI’da Windows runner kullanıyorsanız kısa ömür yamasızlığı tek başına telafi etmez. Runner, pipeline secret’larına ve artifact’lara erişiyor.

Bugün denenebilir olan araç Tiny11 builder. Geliştirici onu 26H2 image’larını işleyecek şekilde güncelledi. Daha derin kesen Nano11 ise deneysel bir script olarak duruyor. Pico11’in neleri çıkardığının tam listesi açıklanmadı. Bu liste gelmeden hangi uygulamanızın çalışacağını varsaymayın.

Aynı isimde iki Pico11 projesi

GitHub’da NTDEV ile bağlantısı olmayan, yine küçültülmüş Windows 11 kurulumları üreten Pico11 adlı ayrı bir repository var. Demolar ilgi çektikçe sahte ISO paylaşımları da çıkacaktır. Değiştirilmiş bir işletim sistemi image’ı, malware için en sessiz taşıyıcılardan biri.

Microsoft bu tür resmî olmayan yapıları üretmiyor ve desteklemiyor. Destek sözleşmesi olan ortamlarda bunu baştan hesaba katın. Resmî duyuru gelene kadar üçüncü taraf indirme sitelerinden uzak durun. Yayın geldiğinde ISO’nun hash’ini geliştiricinin paylaştığı değerle karşılaştırın:

Get-FileHash .\pico11.iso -Algorithm SHA256